เหี้ย ประวัติความเป็นมาในตำนานพื้นเมือง ความเชื่อของชาวไทย

เหี้ย ในความเชื่อถือของชาวไทยทั่วๆไปเป็นเครื่องหมายของความไม่ดี อัปมงคล เข้าบ้านหลังไหนเป็นวอดวายถึงความศรัทธาที่ว่าจะจริงเท็จขนาดไหน ไม่บางทีอาจพิสูจน์ความอัปมงคลของมันได้ แม้กระนั้นมักมีการยืมชื่อของมันมาใช้เป็นคำก่นด่ากันอย่างหนาหู

เหี้ยในความเลื่อมใสพื้นเมืองของแต่ละภาค ไม่เป็นที่กล่าวขวัญให้ได้ยินนัก แต่ว่าทางภาคใต้มีการนำเข้าไปเกี่ยวกับชีวิตรวมทั้งวัฒนธรรมหลายประเภท โดยเรียกกันในชื่อว่า “แลน” ครอบคลุมอีกทั้งเหี้ยแล้วก็ตะกวด

สารานุกรมวัฒนธรรมภาคใต้ ๒๕๒๙ เล่ม ๘ บอกความหมาย “แลน” ไว้ว่า

แลน” ในความรู้สึกของชาวภาคใต้เป็นสัตว์ที่น่ารังเกียจด้วย ๒ ปัจจัยหมายถึงแลนชอบกินของเน่า โดยเฉพาะอย่างยิ่งศพของสัตว์ ต่อให้ศพของคน และก็ถูกใจรับประทานสัตว์ อาทิเช่น อึ่งอ่าง คางคก เขียด และก็ตัวหนอน

บางพื้นที่ถึงกับไม่ให้นำแลนเข้าบ้านเนื่องจากว่าเช้าใจกันว่าหากแลนขึ้นบ้านคนใดกันแน่ บ้านนั้น “โส้ย” (โชคร้าย) เป็นอัปมงคล

เรื่องราวของแลนในภาคใต้นั้นปรากฏในต้นแบบนิทานพื้นบ้านเรื่อง “แลนทองกับแลนเถื่อน” เล่ากันในเขต อำเภอรัตภูมิ จังหวัดสงขลา และก็อำเภอปากพะยูน จังหวัดพัทลุง เป็นนิทานให้คติสอนใจกล่าวถึงโทษของความอิจฉาริษยา โดยเล่าว่า

มีหญิงสาว ๒ คน คนหนึ่งยากแค้น แต่ว่าถูกใจเอื้อเฟื้อประชาชน อีกคนมั่งคั่ง แม้กระนั้นเย่อหยิ่ง ดูถูกประชาชน ทั้งคู่เป็นเพื่อนกัน วันหนึ่งหญิงยากจนพบแลนทองตัวหนึ่ง ก็เลยเอามาเลี้ยงไว้ที่บ้านด้วยความเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ วันหนึ่งคุณก็เลยจูบที่ศีรษะแลน ทำให้แลนทองคำตัวนั้นพ้นจากคำสาปแช่งแม่มดเปลี่ยนเป็นหนุ่มรูปงาม ซึ่งเป็นลูกชายของเจ้าผู้ครองนครคนหนึ่ง ทั้งคู่ก็เลยสมรสกันอย่างสุขสบายสืบมา ถัดมาหญิงผู้มั่งมีรู้ข่าวสาร กำเนิดความอิจฉาริษยา ต้องการจะได้ดีมากยิ่งกว่าเพื่อนพ้องที่สมัยก่อนเคยยากไร้ ก็เลยว่าจ้างให้คนรับใช้ไปจับแลนตัวโตมาให้ตัวหนึ่ง นางโอบกอดแลนโหดร้าย (แลนธรรมดา) หวังจะให้แปลงเป็นชายหนุ่มรูปงาม แม้กระนั้นแลนดุร้ายสะดุ้ง ข่วนเค้าหน้าหญิงสาวคนนั้นเป็นแผล ต่อจากนั้นมาหญิงสาวคนนั้นก็ไม่มีผู้ใดขอแต่งงานด้วย

นอกนั้นเรื่องของแลนยังปรากฏในเรื่อง “นายแรง” เป็นตำนานการเกิดแม่น้ำ ภูเขาบางที่ในจังหวัดพัทลุง จังหวัดสงขลา ตัวอย่างเช่น การเกิดเขารุนลำคลองห้วยแลน เขาหัวสุนัข เขาแดง เขาเก้าแสนหรือเก้าเส้ง ฯลฯ โดยนิทานเรื่องนายแรงได้จากการเอาลักษณะของภูมิประเทศมาผูกแต่งเกิดเรื่องราว เพื่อคนรุ่นถัดมาได้ทำความเข้าใจและก็กำเนิดความรักความภาคภูมิในแคว้นตัวเอง

ถึงแม้ว่าแลนในความรู้สึกของมนุษย์เป็นสิ่งไม่ดีนัก แม้กระนั้นในทางเศรษฐกิจ แลนเป็นสัตว์เศรษฐกิจซึ่งสามารถทำรายได้ให้กับผู้ตามล่าอย่างดีเยี่ยมซึ่งหนังแลนสามารถนำไปทำเครื่องหนังชนิดข้าวของเครื่องใช้ และก็ทำเครื่องเพชรพลอยได้อย่างงดงามไม่แพ้หนังจระเข้อย่างยิ่งจริงๆ

 

แหล่งที่มา.. silpa-mag

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องข้อมูลจำเป็นถูกทำเครื่องหมาย *